Askerlik Borçlanması
30 Kasım 2008Askerlik Borçlanması
1 – GİRİŞ
Bilindiği üzere; Sosyal Sigortalar Kanunu mevzuatına göre, erkek sigortalılar ile onların hak sahiplerine; sigortalının er olarak silah altında veya yedek subay okulunda geçen sürelerini borçlanma olanağı sağlanmıştır. Bundaki amaç eylemli askerlik hizmeti nedeniyle sigortalılık niteliğini yitiren yada sigortalılığını devam ettirme olanağı kalmayan sigortalıya veya hak sahibine eylemli askerlik nedeniyle uğramış bulundukları kayıpları ödeyerek hizmetlerine ilave ettirme olanağının sağlanmasıdır. Bu yazımızda son değişikliklerden sonra çalışanlara yönelik olarak yasa koyucu tarafından konulan askerlik borçlanması konusuna değinilecektir.
2 - SOSYAL SİGORTALAR KURUMUNDA ASKERLİK SÜRELERİNİN BORÇLANILMASI
616 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 4 Ekim 2000 tarihinden itibaren askerlik borçlanması uygulamasında kurum lehine sigortalı aleyhine bir dizi değişiklikler yapıldı. Ancak bu durumu sigortalı lehine değiştiren 616 sayılı KHK’me Anayasa Mahkemesi tarafından 11 kasım 2001 tarihinde yürürlüğe girmek üzere iptal edildi. Bu tarihten itibaren de askerlik borçlanması uygulamasında yasal boşluk doğdu. 4958 sayılı Kanun’un yayımlandığı 06 Ağustos 2003 tarihine kadar Kurum, askerlik borçlanma işlemlerini 616 sayılı KHK ile yapılan düzenleme yürürlükteymiş gibi işlem yapmaktaydı.
4958 sayılı kanunun 34. maddesi ile 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun değişik 60 ıncı maddesinin (F) bendine göre ” Bu Kanuna göre sigortalı olarak tescil edilmiş bulunanların, er olarak silâh altında veya yedek subay okulunda geçen sürelerinin tamamını veya bir kısmını, kendilerinin veya hak sahiplerinin yazılı talepte bulunmaları halinde ve bu Kanunun 78 inci maddesi ile belirlenen prime esas kazancın alt sınırının talep tarihindeki tutarı üzerinden hesaplanacak malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerini tebliğ tarihinden itibaren altı ay içinde ödemeleri şartı ile borçlandırılır, altı ay içinde primi ödenmeyen borçlanma süreleri hizmetten sayılmaz.”
Ancak, Kanunla kurulmuş bulunan diğer sosyal güvenlik kuruluşları mevzuatına göre sigortalı veya iştirakçi olanlar hakkında yukarıdaki fıkra hükmü uygulanmaz.
Sigortalıların grev ve lokavtta geçen süreleri, grev ve lokavtın sona ermesinden itibaren altı ay içinde kendilerinin veya hak sahiplerinin yazılı talepte bulunmaları halinde ve bu Kanunun 78 inci maddesi ile belirlenen prime esas kazancın alt ve üst sınırları arasında olmak suretiyle, talep tarihindeki tutarı üzerinden hesaplanacak malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi, tebliğ tarihinden itibaren altı ay içinde ödemeleri şartıyla borçlandırılır.
Borçlandırılan sürenin karşılığı olan gün sayısı sigortalının prim ödeme gün sayısına katılır. Bu Kanuna göre tespit edilen sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki süreler için borçlandırılma halinde, sigortalılığın başlangıç tarihi, borçlandırılan gün sayısı kadar geriye götürülür.
Aylık bağlanmasına askerlik, grev ve lokavt borçlanması ile hak kazanılması durumunda kendilerine, borcun ödendiği tarihi takip eden aybaşından itibaren aylık bağlanır.” şeklinde değiştirildi.
3 – SSK’DA DEĞİŞİKLİK SONRASI ASKERLİK BORÇLANMASI ÜZERİNE GENEL BİR DEĞERLENDİRME
A - ASKERLİK BORÇLANMASINA BAŞVURU ŞEKLİ
Askerlik borçlanması yapacak olan sigortalı veya hak sahiplerinin Sigorta İl Müdürlüklerinden alacağı matbu askerlik borçlanması talep dilekçesini doldurarak Askerlik şubelerine onaylatmaları ve bu belgeyi bağlı bulundukları Sigorta il Müdürlüklerine teslim etmeleri gerekmektedir.
B – ÖDEME MİKTARI VE SÜRESİ
Askerlik hizmetlerinin borçlanılmasında, sigortalıların veya hak sahiplerinin Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 78. maddesi ile belirlenen pirime esas kazancın alt sınırının talep tarihindeki tutarı üzerinden % 20 oranındaki malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerini, tebliğ tarihinden itibaren altı ay içinde ödemeleri halinde hizmetten sayılacağı hükme bağlanmıştır. Altı ay içinde pirimi ödenmeyen borçlanma süreleri ise hizmetten sayılmayacaktır.Yani Ağustos/2003 tarihinde 18 aylık askerlik hizmetini borçlanmak üzere kuruma başvuranların ödeyecekleri miktar; 2003 Ağustos ayında SPEK günlük alt sınırı 15.267.194.-TL, aylık 458.015.820.-TL olduğuna göre 458.015.820 X %20 = 91.603.164-TL aylık ödeyeceği miktardır. 18 aylık hizmeti borçlandığına göre 91.603.164 X 18 = 1.648.856.952.- TL tutarındaki askerlik borçlanmasını tebliğ tarihinde veya tebliğ tarihinden itibaren altı ay içinde defaten veya taksitler halinde kuruma ödenecektir.
C – KISMİ BORÇLANMA
Yasa koyucu sigortalı veya hak sahiplerine askerlik sürelerinin tamamını borçlanabilmelerinin yanında, kısmi borçlanma imkanı da getirmiştir. Hak sahipleri, Sigortalının ölümü halinde 506 sayılı kanunun 99. maddesi hükmüne göre 5 yıl içinde borçlanma talebinde bulunabileceklerdir. Yani sigortalı veya hak sahibi malullük, yaşlılık ve ölüm aylığı bağlanması için eksik pirim gün sayısı kadar da borçlanabilecektir. 18 ay askerlik yapan bir sigortalı, 18 ayın sadece 3 ayını borçlanabilecektir.
D – ASKERLİK BORÇLANMASININ SİGORTALILIK SÜRESİNE ETKİSİ
Askerlik borçlanmasında, sigortalının askerlik hizmetini ilk defa sigortalı olduğu tarihten önce yapması halinde sigorta başlangıç tarihi borçlanılan süre kadar geriye götürülecektir. Sigorta giriş tarihi askerlikten önce ise borçlandırılan sürenin karşılığı olan gün sayısı sigortalının prim ödeme gün sayısına katılır. Özellikle sigorta başlangıç tarihi askerlikten sonra olan sigortalıların askerlik sürelerini borçlanmaları halinde emeklilik süreleri borçlanılan süre kadar geriye götürülecektir.
E - DİĞER SOSYAL GÜVENLİK KURULUŞLARINA TABİ OLANLAR SSK’DAN ASKERLİK BORÇLANMASI TALEBİNDE BULUNABİLİR Mİ?
Kanunla kurulu diğer sosyal güvenlik kuruluşlarından olan Bağ-Kur sigortalısı ve Emekli Sandığı İştirakçileri’nin SSK’dan askerlik borçlanması yapmaları mümkün değildir. Askerlik Sürelerinin borçlanılabilmesi için, Sosyal Sigortalar Kanununa göre tescil edilmiş ve başvuru tarihinde SSK sigortalısı olmak gerekmektedir.
4 – SONUÇ
4958 sayılı Kanunla askerlik borçlanmasında bir dizi yeni düzenleme yapılarak askerlik borçlanmasındaki yanlışlıktan dönülmüş, Kurum lehine olan uygulama sigortalı lehine dönüştürülerek sigortalıların elinden alınmış olan kazanılmış hak geriye verilmiştir.
Askerlik borçlanması talep dilekçesi, askerlik borçlanması başvurusu için Tıklayınız.
- Askerlik borçlanması nasıl hesaplanır, askerlik borçlanması hesaplama;
Sosyal güvenlik kurumlarımızda sigortalı vatandaşlarımızın emekli olabilme aşamalarında yaş şartını karşılamalarına rağmen, eksik günleri söz konusu ise askerlik borçlanması, vatandaşlarımızın imdadına yetişmektedir. 1111 sayılı Askerlik Kanunu’na göre askerlik hizmeti, Türkiye Cumhuriyeti erkek vatandaşlarının yerine getirmeleri gereken bir yükümlülüktür. Sosyal güvenlik kurumlarımız, vatandaşlarımızın askerlik hizmeti nedeniyle emeklilik aşamasında kişilere mağdur olmamaları için askerlik borçlanması adı altında bir hak tanımıştır.Kişinin askerlik borçlanması yapabilmesi için askerlik hizmetini fiilen yapmış olması ve kişinin sigortalı olarak tescil edilmiş olması gerekmektedir. 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu açısından askerlik hizmeti ifa edilirken sigortalı olunamaz. Uygulama da bazı firmalar askerlik nedeniyle işinden ayrılan personeline kıdem tazminatı ödememek için işten çıkış bildirimi yapmadıkları, sigortalının askerlik süresi boyunca prim ödemelerine devam ettiğine tanık olmaktayız. Böyle bir işlem yürürlükteki sosyal sigortalar yönetmeliğine göre iptal edilebilir bir işlemdir. Bir kişinin sigortalı olabilmesi için bir hizmet akdiyle ücret karşılığı çalışıyor olması gerekmektedir. Sosyal güvenlik kurumlarımızda varolan aşırı kırtasiyecilik ve ağır işleyen hantal yapıları nedeniyle kimi emeklilik işlemlerinde askerlik süresinde de beyan edilen primler gözden kaçmakta toplam primlere dahil edilmektedir.
Sosyal Sigortalar Kurumu’nda Askerlik Borçlanması
Askerlik borçlanması, hangi sosyal güvenlik kurumuna prim ödemesi yapılıyorsa borçlanma sadece bu kuruma yapılacaktır. Bağ-kur’a prim ödemesi yapan sigortalı askerlik borçlanmasını sadece bağ-kur’dan yapabilecektir. Askerlik borçlanması hem Bağ-kur’dan hem de Sosyal Sigortalar Kanununda aynı şartları taşımaktadır.
506 sayılı sosyal sigortalar kanunun madde 60/f bendine göre;
Sigortalı olarak tescil edilmiş bulunanların, er olarak silâh altında veya yedek subay okulunda geçen sürelerinin tamamını veya bir kısmını, kendilerinin veya hak sahiplerinin yazılı talepte bulunmaları halinde ve bu Kanunun 78 inci maddesi ile belirlenen prime esas kazancın alt sınırının talep tarihindeki tutarı üzerinden hesaplanacak malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerini tebliğ tarihinden itibaren altı ay içinde ödemeleri şartı ile borçlandırılır, altı ay içinde primi ödenmeyen borçlanma süreleri hizmetten sayılmaz.
Bu maddeden de açıklandığı gibi askerlik borçlanması yapılabilmesi için sigortalının;
1. Sigortalı olarak tescil edilmiş olması,
2. Askerlik yükümlülüğünü yapmış olması,
3. Kuruma yazılı talepte bulunmaları,
gerekmektedir.
S.S.K’da askerlik borçlanması yapan sigortalı ya da hak sahipleri borçlanmanın kendilerine tebliğ edildiği tarihten itibaren altı ay içinde bu borçlanmayı kapatmaları gerekmektedir. Sigortalı ya da hak sahipleri bu borcu altı ay içinde istedikleri şekilde ödeyebilirler, yani bu borçlanmayı ilk aylarda değil 6. ayda da kapatabilirler. Altı ay içinde ödenmemiş bu borçlanma kabul edilmez. S.S.K’da askerlik borçlanması yapan sigortalı ya da hak sahipleri prime esas kazancın alt sınırının % 20 oranında yaşlılık, malullük, ölüm sigortaları primi ödemeleri gerekmektedir.
Örneğin: Sigortalı Mehmet Demir’in 16.11.2005 tarihinde askerlik borçlanma talebi kabul edilmiştir. Sigortalı 20.11.2005 tarihinden 20.05.2006 tarihine kadar bu taahhüdünü yerine getirmek zorundadır. 20.11.2005 tarihinde prime esas kazancın alt sınırı 488,70 YTL’dir, sigortalı 15 ay askerlik yaptığına göre hepsini borçlanmak isteyecektir. Sigortalının ödemesi gereken malullük, yaşlılık, ölüm sigortaları primi ise; 488,70 YTL (prime esas kazancın alt sınırı) x % 20 = 97,74
Sigortalı 15 ay askerlik yaptığına göre: 15 ay x 97,74 = 1.466,1 YTL ödemesi gerekmektedir.
Şunu da unutmamak lazım sigortalı ya da hak sahipleri isterlerse kısmi borçlanma da talep edebilirler. 15 aylık askerlik süresinden 5 ay, 10 ay şeklinde de bir borçlanma yapabilirler.
Sigortalı, askere gitmeden önce sigortalılığı tescil edilmişse bu borçlanma prim ödeme gün sayısına dahil edilecek, askerlikten sonra sigortalılığı tescil edilmiş ise sigorta başlangıcı borçlanılan süre kadar geriye gidecektir.
Bağ-Kur’da Askerlik Borçlanması
Esnaf ve Sanatkârlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu ile İlgili Değişiklikleri içeren 4956 sayılı kanunun 36. maddesinde askerlik borçlanması, 1479 sayılı Kanunun ek 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesi ile ikinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Bu Kanun ile 2926 sayılı Kanun ve bu kanunlarda değişiklik yapan kanunlara göre sigortalı olanlar, askerlikte er olarak geçen hizmet süreleri ile yedek subay okulunda geçen sürelerinin tamamını borçlanabilirler.
Borçlanma primleri sigortalının talep tarihinde bulunduğu basamağın prim tutarları üzerinden hesaplanır ve tebliğ tarihinden itibaren altı ay içinde ödenir. Borçlanma primleri süresi içinde ve tam olarak ödenmezse borçlanma geçersiz sayılır.
Borçlandırılan süre, sadece sigortalılık süresi olarak değerlendirilir, aylık bağlamaya esas ortalama gelir tutarının hesabında dikkate alınmaz.
Bu yasa maddesine göre Bağ-Kur’daki askerlik borçlanması ile ilgili olarak şunları özetleyebiliriz:
1. S.S.K.’da olduğu gibi Bağ-Kur’dan da askerlik borçlanması talep edilebilmesi için öncelikle talepten önce sigortalının sigortalılığı tescil edilmiş olması gerekmektedir,
2. Sigortalının 1111 sayılı Askerlik kanununa göre yükümlülüğünü fiilen yerine getirmiş olması gerekmektedir,
3. Sigortalı ya da hak sahipleri tarafından kuruma borçlanmanın talep edilmesi gerekmektedir.
Sigortalı ya da hak sahipleri borçlanmayı talep ettikleri tarihte hangi basamakta prim ödemesi yapıyorsa ya da sigortalının en son bulunduğu basamakta borçlanma yapabileceklerdir.
Askerlik borçlanmasında sadece malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası primi oranı olan yüzde 20 üzerinden hesaplama yapılmaktadır. Kendisine askerlik borçlanması tebliğ edilen sigortalı ya da hak sahipleri 6 ay içinde bu borçlanmayı ödemeleri gerekmektedir.
Örnek:
10. basamakta bulunan bir sigortalı askerlik borçlanma talep dilekçesini onaylatarak kuruma vermiş kendisine borçlanma isteğinin kabulü 20.11.2005 tarihinde tebliğ edilmiştir.
Sigortalı, prim ödemesi yaptığı 10. basamaktan % 20 oranında hesaplanan yaşlılık, malullük, ölüm sigortası primini 20.05.2006 tarihine kadar ödemesi gerekmektedir. Toplam borçlanma hesaplanması ise şu şekilde olacaktır:
Sigortalı 10. basamakta bulunmakta ve askerlik süresini borçlanmak istediğinden bu sürenin tamamını borçlanacak ve 10. basamağın % 10 oranında yaşlılık malullük ölüm sigortası primini ödeyecektir. 10. basamak aylık sağlıksız prim oranı: 114,51 YTL’ dir. 18 ay askerlik süresi x 114,51 = 2.061,18 YTL
Askerlik borçlanmasını sigortalının ölümü halinde hak sahipleri tarafından da borçlanılabilir. Sigortalı ya da ölümü halinde hak sahipleri örneği kurumda mevcut matbu askerlik hizmeti borçlanma cetvelini askerlik şubesine askerlik hizmetinin başlangıç ve bitiş tarihlerini onaylatmaları, bu belge ile birlikte askerlik süresi borçlanma isteğini belirten dilekçeyi ilgili kuruma vermeleri gerekmektedir.
Sonuç olarak; Sosyal güvenlik kurumlarımız, zorunlu kamu hizmetini yerine getirmek zorunda olan T.C. vatandaşlarının sigortalılık yönünden mağdur olmamaları için dilediklerinde askerlikte geçen süreyi SSK Sigortalısı ise borçlanmayı bu kuruma yapacak ve isterse kısmi borçlanma da yapabilecektir. Bağ-kur sigortalısı ise borçlanmayı bu kuruma yapacak ve sürenin tamamını borçlanacaktır. Bağ-kur mevzuatında kısmi borçlanma yapılamamaktadır.
Sayfanın Konuları: 18 ay askerlik borçlanması 20 ay askerlik borçlanması 2008 askerlik borçlanması ne 2008 askerlik borçlanması ne kadar 2008 askerlik borçlanması tutarı 2008 yılı askerlik borçlanması 2008 yılı ssk askerlik borçlanması ali tezel askerlik borçlanması askerlik borçlanması askerlik borçlanması 2007 askerlik borçlanması 2008 askerlik borçlanması aylık askerlik borçlanması başvuru askerlik borçlanması başvuru formu askerlik borçlanması başvurusu askerlik borçlanması belgesi askerlik borçlanması bilgileri askerlik borçlanması dilekçe askerlik borçlanması dilekçe örneği askerlik borçlanması dilekçesi askerlik borçlanması dökümü askerlik borçlanması emekli askerlik borçlanması emeklilik askerlik borçlanması emeklilik yaşını askerlik borçlanması emekliliği askerlik borçlanması evrak askerlik borçlanması form askerlik borçlanması formu askerlik borçlanması görme askerlik borçlanması gün askerlik borçlanması gün sayısı askerlik borçlanması hakkında 15 ay
Etiketler: askerlik borçlanması başvurusu, askerlik borçlanması formu, askerlik borçlanması hesaplama, bağkur askerlik borçlanması, emekli sandığı askerlik borçlanması, Genel, ssk askerlik borçlanması
One Response to “Askerlik Borçlanması”
By Hasan DEMİGAN on Oca 10, 2009
26,9,1984 tarinde ssk lı olarak işe başladım
işe başlamadan önce askerliğimi yaptığım için 18 ay askerlik borçlanması yatırdım
15,02,1962 doğumluyum
ne zaman emekli olurum tarafıma bildirile bilirse çok sevinirim
iyi günler